Lingua mohawk
| Lingua mohawk | |
|---|---|
| instantia de: | lingua[*], lingua moderne[*] |
| subclasse de: | linguas iroquoian |
| Personas: | 3 500 |
| Scriptura: | alphabeto latin |
| Phylogenese: |
|
| Statuto official | |
| Codices de position | |
| ISO 639-2 | moh |
| ISO 639-3 | moh |
| Glottolog | moha1258 |
| IETF ID | moh |
| categoria principal: | Category:Mohawk language |

Le lingua mohawk (nominate Kanien'kéha [ɡanjʌ̃ʔˈɡɛha] in le lingua ipse) es un lingua indigena del America del Nord, le lingua del gente mohawk, un del Sex Nationes del Liga Iroquois; illo es del familia linguistic iroquoian.
Dialectos
[modificar | modificar fonte]Le lingua mohawk ha tres dialectos: Occidental, Central, et Oriental. Le major parte del differentias es phonologic.
Orthographia e phonologia
[modificar | modificar fonte]Le alphabeto mohawk include iste litteras: a e h i k n o r s t w y con le symbolos ’ e :. Le orthographia esseva standardisate in 1994. Iste orthographia es de caracter essentialmente phonemic. Como altere linguas iroquoian, le mohawk es remarcabile per le absentia de consonantes bilabial o labiodental como p, b, m, f, v e cello de oppositiones sonor/surde como t/d, k/g, s/z etc. Totevia, le consonantes k, kw, s, t es normalmente pronunciate como [ɡ, ɡw, z, d] ante un vocal. [ʤ] es un disveloppamento de /tsj/ o /tj/, secundo le dialecto.
| Consonantes | Dental | Palatal | Velar | Labiovelar | Glottal |
|---|---|---|---|---|---|
| Occlusive | t | k | kw | ’ | |
| Nasal | n | ||||
| Affricate | (ts) | (tsj ~ tj) | |||
| Fricative | s | h | |||
| Liquide | r | y | w |
Il ha unicamente quatro vocales oral e duo vocales nasal.
| Vocales | Anterior [−ronde] |
Central [−ronde] |
Posterior [+ronde] |
|---|---|---|---|
| Clause | i | on | |
| Medie | e | en | o |
| Aperte | a |
Cata vocal tonic ha uno de tres combinationes de longitude e tono:
- curte e acute, normalmente in syllabas clause o ante h: kánhia [ˈɡanhia] "baton", oháha [ɔˈhaha] "via"
- longe e acute, normalmente in syllabas aperte: kaná:ta [ɡaˈnaːda] "urbe" (vocabulo affin al nomine de Canada), rón:kwe [ˈɹũːɡwɛ] "homine"
- longe e grave, normalmente in loco de un occlusive glottal elidite: onekwèn:ta [ɔnɛˈɡwʌ̃ːda] "stomacho"
Cata vocabulo ha unicamente un syllaba tonic.
Numero actual del parlatores
[modificar | modificar fonte]In 1994, circa 3,000 parlatores existeva. La major parte del parlatores resideva in Quebec, Ontario, e New York occidental. Iste numero representa circa 15% del population mohawk.
Ligamines externe
[modificar | modificar fonte]- Traductores mohawk gratuite Archivate 2010-07-16 al Wayback Machine
- Dictionario del lingua mohawk et instructors virtual Archivate 2016-08-06 al Wayback Machine
- Dictionario mohawk-anglese Archivate 2009-11-18 al Wayback Machine
- Lingua mohawk et alphabeto et pronunciation ab Omniglot
- Un schizzo de grammatica del mohawk per Marianne Mithun (in francese) Archivate 2009-07-17 al Wayback Machine