Tagalog

De Wikipedia, le encyclopedia libere
Saltar a: navigation, cercar
Pro le Racia indigena de origine austronesian que vive in le insula de Luzón del Philippinas, vide: Tagalog (racia)

Tagalog es un lingua de origine neomalay o malayo-polinesian del Philippinas. Plus de 23 milliones de philippinos lo parla como lingua materne e plus de 80 milliones como secunde lingua. Es le base del lingua national, filipino.

Le tagalog se trova intra le filo austronesian, plus concretemente in rama occidental del familia malayo-polynesian. Es autochtone del partes central e meridional del insula Luzón ubi se trova su capital, Manila.

Le emigration crescente de philippinos a altere partes del mundo ha create multe communitates de parlantes de tagalog specialmente in le Statos Unite e in Canada. Le tagalog es le sexte lingua le plus parlate in le Statos Unite.

Pilipino et Filipino[modificar | modificar fonte]

Ab 1961 usque 1987, le tagalog etiam esseva cognoscite como pilipino. In 1987, le nomine esseva mutate a filipino. Desde 1940, le tagalog es inseniate in scholas philippin. Es le unic lingua inter plus de 165 linguas philippin que es inseniate officialmente in scholas.

Dialectos[modificar | modificar fonte]

Le dialectos del tagalog corresponde aliquanto al provincias del region del tagalog e peripheral e del partes meridional de Luzón central. Le base de datos linguistic Ethnologue identifica le dialectos sequente parlate in lor provincias respective: Lubang (parlate in Mindoro), Manila, Marinduque, Bataan, Batangas, Bulacan, Tanay-Paete (parlante in Rizal e Laguna), e Tayabas (parlate in Quezon).

Influentia del lingua espaniol[modificar | modificar fonte]

Le lingua espaniol habeva un grande influentia al tagalog. Un tertie parte del parolas in tagalog es de origine espaniol. Un exemplo classic es le phrase del tagalog Kumusta? Iste phrase proveni directemente de ¿Cómo está? (Como sta vos?)

Certe parolas ha mutate in signification como syempre (de siempre "sempre") que significa 'naturalmente' in tagalog. Etiam, siguro (de seguro "secur") que significa 'forsan'.

Le tagalog pre-colonial non habeva tante sonos como le espaniol. Le numero original de vocales del tagalog esseva tres, /a/, /i/ e /u/. Le vocales /e/ e /o/ non esseva distincte ma esseva allophonos de /i/ e /u/. Post le ingresso del parolas espaniol que ha iste distinctiones, le numero se augmentava usque cinque, addente /e/ e /o/.

Influentia del lingua anglese[modificar | modificar fonte]

Hodie, le influentia del lingua anglese american in le lingua tagalog es ubique e forma un mixtion, in que le parolas tagalog e anglese se altera. Illo se appella Taglish e es plus commun en le zona de Manila. Illo es solmente colloquial.

Numeros[modificar | modificar fonte]

Le numeros basate in espaniol e anglese es utilisate con frequentia. Le numeros basate in espaniol se utilisa pro revelar le etates, dicer le tempore, jocos, e a vices le monetas aparte de alerte propositos.

Numero Tagalog Tagalog esp. Espaniol Interlingua
1 isa uno uno un
2 dalawa dos dos duo
3 tatlo tres tres tres
4 apat kwatro cuatro quatro
5 lima singko cinco cinque
6 anim sais seis sex
7 pito syete siete septe
8 walo otso ocho octo
9 siyam nwebe nueve novem (nove)
10 sampu dyes diez dece
11 labing-isa onse once dece-un (undece)
12 labindalawa dose doce dece-duo (duodece)
13 labintatlo trese trece dece-tres (tredece)
14 labing-apat katorse catorce dece-quatro (quattuordece)
15 labing-lima kinse quince dece-cinque (quindece)
20 dalawampu beynte veinte vinti
21 dalawampu't isa beyntiuno veintiuno vinti-un
30 tatlumpu treynta treinta trenta
40 apatnapu kwarenta cuarenta quaranta
50 limampu singkwenta cincuenta cinquanta
60 animnapu sesenta sesenta sexanta
70 pitumpu setenta setenta septanta
80 walumpu otsenta ochenta octanta
90 siyamnapu nobenta noventa novanta
100 daan syento ciento cento
1000 libo mil mil mille
10.000 laksa dyes mil diez mil dece mille
100.000 yuta syento mil cien mil cento mille
1.000.000 angaw milyon millón million

Scriber ancianmente per le Baybayin[modificar | modificar fonte]

Baybayin(alibata)traditional form.jpg
K example.JPG
Baybayin sample 03.jpg

Ligamines externe[modificar | modificar fonte]

Wikipedia
Le Tagalog ha su proprie edition de Wikipedia.